غرق شدگی و اقدامات اولیه

  • مرداد ۷, ۱۳۹۷
  • نوشته توسط محمد گودرزی
غرق شدگی

غرق شدگی و اقدامات اولیه مرتبط با آن

خیلی از مکان‌های شگفت انگیز این سیاره با آب مزین شده‌اند. رودخانه‌های خروشان، دریاچه‌های محسور کننده، دریاها و اقیانوس‌های با شکوه و بی‌انتها. اما این زیبایی و شگفتی سالانه باعث صدمه دیدن و غرق شدن صدها هزار نفر می‌شود که بدون رعایت احتیاط‌های لازم و نکات ایمنی دل را به آب زده‌اند.

در اینجا یک سوال مطرح است! غرق شدگی چگونه اتفاق می‌افتد؟
معمولاْ افرادی که در مسیر سیل قرار می‌گیرند یا به دنبال بالا آمدن آب در محل گیر می‌افتند و یا در محاصره‌ی آب استخر یا دریا قرار می‌گیرند، ابتدا به دنبال موارد زیر دچار حمله‌ی اضطرابی می‌شوند؛ چه شنا بلد باشند چه بلد نباشند.

بلعیدن آّب، از عهده‌ی جریانات آب برنیامدن، خستگی، وقوع آسیب‌های ناشی از ضربه‌ی آب یا برخورد با اطراف، سرد شدن بدن و احساس سرما و لرز، گیر کردن در میان گیاهان یا وسایل مختلف، از دست دادن تمرکز و غیره. همه‌ی این‌ها دست به دست هم می‌دهند تا فرد تسلیم آب شده و غرق شود. با شروع حمله‌ی اضطرابی نیروی بدن رو به تحلیل می‌گذارد و تنفس غیر مؤثر می‌شود. در چنین وضعیتی حتی اگر فرد شنا نیز بلد باشد، قادر نیست مدت زیادی خود را روی آب نگه دارد و بدین ترتیب به دنبال خستگی ناشی از ترس و تقلای زیاد در آب غرق می‌شود. حنجره معمولاً به دلیل اسپاسم بسته شده و فرد دچار ایست قلبی می‌گردد. البته در بعضی از غرق شدگی‌ها حنجره بسته نمی‌شود و آب وارد ریه می‌شود که این به مراتب بسیار خطرناک‌تر است.

یکی دیگر از مشکلات حاد افراد غوطه ور شده در آب، بروز «هایپوترمی» (Hypothermia) یا کاهش دمای مرکزی بدن است. در صورتی که آب سردتر از ۵ درجه باشد، کاهش دما خیلی سریع اتفاق می‌افتد. البته به طور شگفت آوری این کاهش دما می‌تواند در برابر غرق شدگی برای مصدوم نقش حفاظتی داشته باشد. چون که در دمای پایین متابولیسم بدن کم می‌شود، در نتیجه نیاز سلول‌های مغزی و قلبی نیز به اکسیژن کم می‌شود که این امر باعث می‌شود تا مرگ سلول‌های مغزی به دنبال نبود اکسیژن کمتر اتفاق بیفتد. همه‌ی این‌ها احتمال احیای موفقیت آمیز برای مصدوم را افزایش می‌دهند.

حال در ادامه با انواع توصیه‌ها و اقدامات ضروری و فوری برای رخدادهای غرق شدگی آشنا می‌شویم:

توصیه ما به شما این است که همیشه به تابلوهای خطر غرق شدگی در مکان‌های مختلف توجه کنید و اگر شنا بلد نیستید هرگز نزدیک آب‌های عمیق و رودخانه‌های خروشان نشوید. حتی اگر شناگر ماهری نیز هستید، باز هم احتیاط کرده و در مکان‌های حفاظت نشده شنا نکنید. بسیار اتفاق افتاده است که کسانی که به مهارت شناگری خود اطمینان داشتند به کام مرگ گرفتار شده‌اند.

تابلوی شنا کردن ممنوع

تابلوی شنا کردن ممنوع

 

اکنون به بررسی اقدامات اولیه در محل حادثه می‌پردازیم:

اولین اقدام در صورت بروز چنین رخدادی، ارزیابی صحنه و حفظ ایمنی خود شخص نجات دهنده است. فقط در صورتی می‌توانید در عملیات نجات شرکت کنید که:

– شناگر ماهری باشید.

– با فنون نجات غریق آشنایی کامل داشته باشید.

– وسایل شخصی نجات مربوط به ماندن روی آب نظیر جلیقه‌ی نجات را به همراه داشته باشید.

– توسط سایر ناجیان غریق همراهی و حمایت شوید.

– در سیل‌های خروشان توسط طناب به محل مطمئن و ثابتی متصل شده باشید.

عدم رعایت اصول بالا می‌تواند به راحتی شما را نیز به کام مرگ بکشاند. پس در این شرایط اصلاً نباید احساسی عمل کرد و در صورتی که هیچ کدام از شرایط بالا را نداشتید، بهتر است به دنبال خبر کردن نیروی کمکی متخصص باشید.

قدم بعدی تشخیص هشیار بودن یا غیر هشیار بودن غریق است. اگر هشیار بود ابتدا سعی کنید وسیله‌ی شناوری نظیر تیوب هوا یا یک تکه چوب که توسط طناب مهار شده است را به سمت او پرتاب کنید. هنگام انجام این عمل مطمئین باشید که زیر پایتان محکم و سفت است و به داخل آب لیز نمی‌خورید. در صورت نزدیک بودن مصدوم به شما می‌توانید از یک تکه چوب بلند یا حتی بلوز خودتان استفاده کرده و مصدوم را به سمت خود بکشید.

حمل صحیح غریق

حمل صحیح غریق

 

اگر مصدوم غیر هشیار بود باید به سرعت او را از آب بیرون کشید. نکتهی قابل توجه این است که هیچ گاه نباید اجازه داد سر مصدوم به داخل آب باشد و باید از پشت مصدوم را مهار کرد. هدف اصلی این است که به شکلی صحیح و فوری مصدوم از آب خارج شود. در صورت به همراه داشتن تخته‌ی نجات و یا تیوب بادی، باید مصدوم را از پشت به روی تخته قرار دهید. به طوری که صورت وی رو به بالا باشد. آنگاه توسط بند، سر و گردن و بدن مصدوم را به تخته ثابت کرده و به بررسی راه هوایی و تنفس بپردازید. حین انتقال مصدوم به خارج از آب بهتر است تنفس دهان به دهان را آغاز کنید. (این کار درصد موفقیت عملیات احیا را سه برابر بیشتر می‌کند.) به محض رسیدن به خشکی پس از ارزیابی نبض گردنی یا کاروتید، در صورت عدم وجود نبض ماساژ قلبی و عملیات سی پی آر را آغاز کنید.

تنفس دهان به دهان

تنفس دهان به دهان

 

نکته‌ی قابل توجه این است که هرگز وقت خود را جهت خارج کردن آب از ریه‌های مصدوم هدر ندهید. تنها زمانی مجاز به استفاده از مانور «هِیم لیچ» (Heimlich) هستید که در مورد وجود جسم خارجی در راه هوایی تردید داشته باشید. خارج ساختن آب برای نجات مؤثر نیست و بدتر موجب بازگشت شدید محتویات معده به دهان و در نتیجه خفگی می‌شود. پس به عملیات احیا و بازگشتن تنفس مصدوم بپردازید.

معمولاً در صورتی که مصدوم بر اثر یک عملیات احیای موفقیت آمیز برگشت، سرفه‌های مداوم انجام می‌دهد. در این صورت باید مصدوم را با احتیاط به حالت پهلو قرار داد تا در صورت استفراغ یا بالا آوردن آب و محتویات معده دچار «آسپیراسیون» یا ورود مواد به ریه نشود.

پس از انجام این اقدامات باید به مصدوم اکسیژن رسانده شود. اگر در محل کپسول و ماسک اکسیژن وجود دارد باید به مصدوم به میزان ۱۵ لیتر در دقیقه اکسیژن رساند. در غیر این صورت سریعاً باید مصدوم را به نزدیک‌ترین بیمارستان یا مرکز درمانی منتقل کرد.

این نکته بسیار مهم است که باید حتماً برای جلوگیری از کاهش دمای بیشتر مصدوم، لباس‌های مرطوب وی را از تنش خارج کرده و با پوششی خشک و گرم او را احاطه کرد.

پس هنگام سفر به مکان‌هایی که آب‌های عمیق یا جریان‌های خروشان وجود دارد، همیشه احتیاط را مقدم بر هر چیز دیگر بدانید و سپس از مناظر و سفر خود نهایت لذت را ببرید.

امید است که با فراهم آوردن این نکات بتوانیم بهتر و اصولی‌تر به کمک همدیگر بشتابیم.
موفق و پیروز باشید

نویسنده: محمد معظمی گودرزی
کارشناس پرستاری

نوشته های مرتبط