بابونه

  • دی ۲۴, ۱۳۹۶
  • نوشته توسط علی احمدیان
بابونه

بابونه

از لذت بخش‌ترین قسمت‌های سفر در طبیعت و کوهنوردی، نوشیدن انواع دمنوش‌هایی است که گیاه آن را از طبیعت همان منطقه، تر و تازه چیده باشیم. آبا تا به حال دقت کرده‌اید که هنگام قدم زدن در طبیعت، چه مقدار گل و گیاه متفاوت وجود دارد که توجه ما را به خود جلب می‌کنند؟ ولی معمولاً از ماهیت آن‌ها بی‌اطلاعیم و صرفاً به صحبت درباره زیبایی‌شان اکتفا می‌کنیم.

در این بخش قصد داریم تا تعدادی از این گیاهان زیبا و پرخاصیت را معرفی کنیم و یاد بگیریم که چطور بدون آسیب رساندن به گیاهان از آنها استفاده کنیم.

 

بابونه

بابونه

 

بابونه وحشی

بابونه با نام علمی Matricaria Chamomilla (Recutita) از خانواده کاسنیان و دارای طبیعت گرم و خشک است. این گیاه به علت خواص دارویی و التیام بخش بسیار زیادی که دارد به ستاره‌ی گیاهان دارویی معروف شده است.

بابونه به صورت خودرو در چمنزارها، دشت‌ها و قسمت‌های کم ارتفاع کوه‌ها (حدود ۵۰۰ متر) رشد می‌کند. منشأ اصلی این گیاه دارویی بسیار زیبا، نواحی مدیترانه‌ای است. ولی با این حال می‌توان پراکندگی این گیاه را در آسیا و به ندرت در مناطق دیگری از جهان ببینیم. در ایران هم در اکثر استان‌ها می‌توان بابونه را یافت. هر جا که رطوبت، گرما و فضای کافی وجود داشته باشد، دشتی از بابونه (یا به صورت پراکنده) دیده می‌شود. البته گونه‌های مختلفی از این گیاه وجود دارد که در طبیعت مناطقی مانند شیراز، لرستان، همدان، اصفهان، گیلان، گلستان، مازندران، تبریز، ارتفاعات البرز، آذربایجان و خیلی بیشتر در کردستان رشد می‌کند.

 

بابونه

بابونه

 

بابونه به طور طبیعی ۳۰ تا ۶۰ سانت قد می‌کشد و گل‌های کوچکش از گلبرگ‌های (گلچه زبانه‌ای) سفید نوک تیز تشکیل شده که در قسمت مرکزی آن (گلچه لوله‌ای) به رنگ زرد است و ساقه سبز‌ و ظریفش با برگ‌های سوزنی و شیاردار پوشیده شده است. این برگ‌ها شامل کرک‌های ریزی هستند که از گیاه در برابر آفت محافظت می‌کنند.

 

بابونه

بابونه

 

دانستن این نکته خالی از لطف نیست که بابونه در کشورهای اروپایی از پرمصرف‌ترین گیاهان دارویی محسوب می‌شود. خواص بسیار زیاد این گیاه زیبا باعث شده که مصرف آن در طب سنتی بسیار توصیه شود. گفته شده جالینوس حکیم در بسیاری از موارد اعم از رفع درد، التهاب ، تب و اختلالات گوارشی از بابونه استفاده می‌کرده است.

 

بابونه

بابونه

 

این گیاه سرشار از فلاونوئید۱ و ترپنوئید۲ هاست و به همین علت توان سیستم ایمنی بدن را بالا می‌برد و با کاهش تولید لوکوترین و هیستامین که در زمان التهاب و درد ترشح می‌شوند، باعث آرامش در قسمت آسیب دیده می‌شود.

 

بابونه

بابونه

 

بر اساس برخی تحقیقات ممکن است بعضی از افراد به بابونه حساسیت داشته باشند. اگر جزء آن دسته از افرادی هستید که به گل‌های سبدی، کاسنیان، مرکبان مثل گل‌های داوودی ، گل‌های جعفری، گل آفتابگردان و امبروسیا آلرژی دارید، بهتر است برای مصرف زیاد بابونه حتماً با پزشک مشورت کنید.

 

بابونه

بابونه

 

برخی از خواص درمانی مهم بابونه شامل موارد زیر است:
درمان زخم معده، بیماری‌های گوارشی، تقویت اعصاب و قوای جنسی، درمان تب، سر درد، التهابات پوستی، بی‌خوابی، تسکین درد، تنظیم قاعدگی، تب‌بر و آرام بخش.

 

بابونه

بابونه

 

این نکته را به خاطر داشته باشید که برای مصرف بابونه نیازی نیست گیاه را ریشه کن کنید! قسمت قابل استفاده بابونه فقط گل‌های سفید و کوچک گیاه هستند که خود گیاه می‌تواند بعد از چیده شدن گل، آن بخش را ترمیم کرده و دوباره گل بدهد. برای تهیه یک دمنوش بابونه زغالی در طبیعت، کافی است فقط مقدار کمی (به اندازه یک مشت) از گل‌ها را در آب جوش ریخته و به مدت ۵ تا ۱۰ دقیقه کنار آتش بگذارید تا دم بکشد و آماده نوشیدن شود.

 

بابونه

بابونه

 

اگر در طبیعت قسمتی از بدنتان زخم شد، می‌توانید بابونه را کوبیده روی محل بریدگی بگذارید. این‎کار باعث جلوگیری از عفونت می‌شود. اما هرگز این گیاه را نزدیک چشم نمالید! اگر معده درد دارید، جویدن بابونه می‌تواند به بهبود این درد کمک کند. استنشاق بابونه باعث کم شدن سوزش و التهاب دستگاه تنفسی می‌شود.

دمنوش‌های خوب زیادی می‌توان با بابونه تهیه کرد که چند مورد از آنها بدین قرار است:
بابونه به همراه چای سیاه یک ترکیب آرام بخش و ملایم خواهد بود.
اگر از طعم بابونه خوشتان نمی‌آید، حتماً ترکیب دارچین، بابونه و بهار نارنج را امتحان کنید.
اگر طبع گرم گیاه برای شما مفید نیست، اضافه کردن مقداری پنیرک به آن باعث معتدل شدن طبع دمنوش می‌شود. البته بابونه به همراه گل سرخ و چای سیاه هم همین طبع را دارد و بسیار خوشمزه است.

 

بابونه

بابونه

 

متأسفانه در کشور ما چیدن بیش از حد این گیاه توسط برندهای مختلف داروهای گیاهی، باعث کم شدن پراکندگی آن در نقاط مختلف شده. به همین دلیل تأکید می‌کنم که بهتر آن است که فقط از گل‌های گیاه و به اندازه نیازتان بچینید. با این شیوه در کمال احترام هم از طبیعت لذت می‌بریم و هم به آن آسیب نمی‌رسانیم.

۱. فلاونوئیدها: جزء مواد شمیایی گیاهی هستد که به طور طبیعی در گیاهان به وجود آمده و تأثیرات درمانی دارند. آنها بازه گسترده رنگدانه‌ها را در بر می‌گیرند و باعث ایجاد رنگ و افزایش ایمنی در گیاهان می‌شوند. فلاونوئیدها مهار کننده سلول‌های سرطانی، آنتی اکسیدان، ضد ویروس، ضد باکتری و ضد التهاب هستند.
۲. ترپنوئیدها: عامل ایجاد رایحه در گیاهان هستد که به میزان خیلی کم در بدن جانداران دیگر نیز وجود دارد. ولی در گیاهان به علت وجود بوی بیشتر، به مقدار زیاد یافت می‌شود. ترپنوئیدها ضد میکروب، ضد سرطان و درمان کننده بیماری‌های زیادی هستند.

 

نویسنده: راسپین سپای

نوشته های مرتبط